Niepewne plony, skutki anomalii pogodowych oraz niskie zapasy mrożonych owoców mogą sprawić, że tegoroczny sezon wiśniowy będzie jednym z najbardziej wymagających od lat. Zdaniem Piotra Pasika, prezesa Krajowego Stowarzyszenia Producentów Wiśni, pojawiające się informacje o cenach skupu na poziomie 4 zł za kilogram nie odzwierciedlają realiów rynku.
– Ceny 4 zł za kilogram to ceny spekulacyjne. Nie sądzę, żeby odpowiedzialni producenci sprzedawali owoce po takich stawkach. Zawsze znajdą się pojedynczy sadownicy, którzy zawiozą towar po każdej cenie, ale nie można na tej podstawie oceniać całego rynku – podkreśla Piotr Pasik.
Pogoda wciąż pisze scenariusz sezonu
Jak zaznacza prezes Krajowego Stowarzyszenia Producentów Wiśni, ostateczna wielkość zbiorów pozostaje niewiadomą. Na wielu plantacjach widoczne są skutki wiosennych przymrozków, gradu oraz długotrwałej suszy.
– Dopiero rozpoczęcie zbiorów pokaże, ile rzeczywiście będzie wiśni i jaka będzie ich jakość. W jednych rejonach sytuacja wygląda bardzo słabo, w innych jest zróżnicowana. Biała Rawska notuje słabe plony, w okolicach Sandomierza jedni sadownicy mają owoce, inni praktycznie ich nie mają. Podobnie jest w rejonie Lipska. To bardzo nierówny sezon – mówi Pasik.
Dodatkowym problemem jest jakość owoców. Susza ograniczyła ich wzrost, a jeśli nie pojawią się opady, owoce pozostaną drobne i nie osiągną odpowiedniej masy.
Mroźnie potrzebują surowca
Według prezesa Stowarzyszenia sytuację na rynku będzie dodatkowo napędzać zapotrzebowanie zakładów przetwórczych.
– Mroźnie nie zapełniły magazynów ani truskawką, ani czarną porzeczką. Teraz kolej na wiśnię. Po niej praktycznie nie ma już dużych gatunków owoców, które mogłyby uzupełnić zapasy. Surowiec będzie potrzebny.
Polska wiśnia ma przewagę
Piotr Pasik zwraca uwagę, że polskiej wiśni nie da się łatwo zastąpić importem.
– Nasza wiśnia ma charakterystyczną kwasowość i smak, których oczekuje przemysł przetwórczy. Wiśnie z Węgier czy Serbii są znacznie słodsze. To typowe odmiany południowe i nie zastąpią polskiego surowca w produkcji koncentratów czy mrożonek.
Pojawiają się w sieci również informacje, że sprowadzana do Polski wiśnia z Serbii kosztuje przetwórców ponad 5 zł za kilogram już po uwzględnieniu transportu i formalności. Skoro importowany surowiec kosztuje powyżej 5 zł, trudno oczekiwać, aby polska wiśnia była wyceniana znacznie niżej.
Koszty produkcji wyznaczają dolną granicę
Prezes Krajowego Stowarzyszenia Producentów Wiśni przypomina, że obecne koszty produkcji nie pozostawiają miejsca na zaniżanie cen.
– Koszt wyprodukowania kilograma wiśni wynosi dziś około 3,80 zł. To są wyliczenia ośrodków doradztwa rolniczego, a nie moje przypuszczenia.
Dlatego jego zdaniem ceny powinny kształtować się na poziomach zapewniających opłacalność produkcji.
– Wiśnia do mrożenia w skrzynkach powinna kosztować powyżej 5 zł za kilogram! Cena satysfakcjonująca dla producenta wiśni to 6 złotych za kilogram wiśni do mrożenia. Natomiast wiśnia na koncentrat nie powinna być skupowana taniej niż 4,50 zł za kilogram. Przy niższych stawkach producentom praktycznie nic nie zostaje.
To nie będzie sezon ilości
Pasik podkreśla, że w wielu sadach widać ogromne różnice nawet pomiędzy sąsiadującymi drzewami.
– Na jednym drzewie może wisieć kilogram owoców, a kilka metrów dalej kolejne ma ich kilkadziesiąt kilogramów. To efekt stresów pogodowych – przymrozków, suszy i nierównomiernego kwitnienia. Takiego sezonu nie da się ocenić przed rozpoczęciem zbiorów.
Zdaniem prezesa Stowarzyszenia rynek powinien zachować spokój i poczekać na pierwsze realne dane z sadów.
– Dzisiaj za wcześnie na jednoznaczne prognozy. Dopiero pierwsze dni zbiorów pokażą rzeczywistą skalę produkcji. Jedno jest jednak pewne – tegoroczny sezon nie będzie opierał się na wysokich plonach, dlatego ceny powinny uwzględniać zarówno ograniczoną podaż, jak i rosnące koszty produkcji.