W przypadku Gali nie warto podejmować decyzji o zbiorze tylko na podstawie koloru jabłka. Czerwona skórka może wyglądać bardzo dobrze, ale środek owocu może jeszcze nie być gotowy. Jeśli Gala ma trafić do chłodni na kilka miesięcy, termin zbioru ma ogromne znaczenie.
Na naszym portalu wielokrotnie pisaliśmy o tym, że przy wyznaczaniu terminu zbioru trzeba patrzeć przede wszystkim na parametry owocu, a nie tylko na kalendarz czy wybarwienie. Szczególnie ważne są: jędrność, skrobia, zawartość cukrów oraz indeks Streifa.
Gala już daje sygnał do kontroli
W tym sezonie pierwsze informacje o Gali pojawiły się już w sierpniu. Jak pisaliśmy na naszym portalu, pierwsze owoce Gali Wildfire przeszły pozytywnie próbę skrobiową i cukrową. To jednak nie oznacza, że całą Galę w Polsce należy już zbierać.
Wręcz przeciwnie – jest to przede wszystkim sygnał, żeby zacząć dokładnie kontrolować swoje kwatery.
Jak podkreślaliśmy w materiale „Gala już do zbioru?”, nie każda czerwona Gala jest gotowa do zerwania. Szczególnie ciemnoczerwone sporty mogą szybko się wybarwić, mimo że w środku nadal mają dużo skrobi.
Dlatego: czerwona Gala nie zawsze oznacza dojrzałą Galę.
Jakie parametry powinna mieć Gala?
Jeżeli jabłka mają być przeznaczone do długiego przechowywania, warto wykonać badanie dojrzałości zbiorczej.
Dla Gali jako orientacyjne wartości podawane są:
- jędrność: około 7,5–8,0 kg,
- skrobia: 3–5,
- indeks Streifa: 0,15–0,20.
Są to wartości orientacyjne. Każdy sad może dojrzewać trochę inaczej, dlatego najlepiej badać owoce ze swojej kwatery, zamiast przyjmować konkretną datę zbioru „z kalendarza”.
Ciekawy przykład z Gali – konkretne wyniki
Mamy również konkretny przykład z gospodarstwa, który pokazuje, jak może wyglądać badanie Gali przed zbiorem.
W badaniu wykonanym 28 sierpnia 2024r. uzyskano:
jędrność – 9,2 kg
skrobia – 4,5
cukry – 12,9°Brix
indeks Streifa – 0,16
Według przeprowadzonej analizy takie wyniki wskazywały na osiągnięcie przez Galę odpowiednich parametrów do zbioru w tym konkretnym gospodarstwie.
Po co sadownikowi indeks Streifa?
Indeks Streifa może brzmieć skomplikowanie, ale dla sadownika jest po prostu kolejnym sposobem określenia, czy jabłko jest już w odpowiedniej fazie dojrzewania.
Uwzględnia on między innymi:
- jędrność jabłka,
- rozkład skrobi,
- zawartość cukrów.
Dla Gali przeznaczonej do długiego przechowywania za orientacyjny zakres przyjmuje się 0,15–0,20. W opisanym wyżej badaniu wynik wyniósł 0,16. Najważniejsze jest jednak to, żeby nie patrzeć na jeden wynik wyrwany z kontekstu. Dobrze jest wykonać badanie, a następnie po kilku dniach powtórzyć pomiary. Wtedy widać, jak szybko Gala dojrzewa.
Nie czekajmy, aż jabłko zacznie mięknąć
Jeżeli Gala ma trafić do chłodni, zbyt późny zbiór może oznaczać problemy z utrzymaniem jakości.
Z drugiej strony zbyt wczesne zerwanie również nie jest dobrym rozwiązaniem. Jabłko może być twarde i ładnie wybarwione, ale mieć jeszcze za dużo skrobi i zbyt słabo rozwinięty smak.
Dlatego na naszym portalu zwracaliśmy uwagę, że już w połowie sierpnia warto rozpocząć regularne pomiary. Pierwszy wynik jest punktem odniesienia, a kolejne pokazują, jak szybko zmieniają się parametry owoców.
A co z przechowywaniem Gali?
Sam termin zbioru to dopiero połowa sukcesu. Jeżeli Gala ma być przechowywana przez wiele miesięcy, trzeba również zadbać o odpowiednie warunki w chłodni.
W przypadku przechowywania Gali w technologii ULO bardzo ważne jest utrzymanie odpowiedniej:
- temperatury,
- zawartości tlenu,
- zawartości dwutlenku węgla.
Wartości stosowane w przechowalnictwie zależą od technologii i konkretnej partii owoców, dlatego ustawień komory nie należy traktować jako uniwersalnych dla każdej Gali.
Najważniejsza zasada jest prosta: najpierw dobrze określić stan owocu, a dopiero później odpowiednio prowadzić przechowywanie.
Co sadownik powinien teraz zrobić?
Jeżeli mamy Galę, która ma trafić do chłodni, warto wykonać kilka prostych kroków:
1. Nie patrzeć wyłącznie na kolor.
Jeżeli jabłko jest czerwone, nie oznacza to jeszcze automatycznie, że jest gotowe.
2. Pobrać próbę z kwatery.
Nie badajmy tylko kilku najładniejszych jabłek. Próba powinna być reprezentatywna dla całej kwatery.
3. Sprawdzić jędrność.
Dla Gali przeznaczonej do długiego przechowywania orientacyjnie mówi się o 7,5–8,0 kg.
4. Zrobić próbę skrobiową.
Orientacyjny zakres dla Gali to 3–5.
5. Sprawdzić cukry i – jeśli mamy taką możliwość – indeks Streifa.
Dla Gali optymalny indeks Streifa do długiego przechowywania podawany jest na poziomie 0,15–0,20.
6. Powtórzyć badanie.
Jeden pomiar mówi nam, jak wygląda sytuacja dzisiaj. Dwa lub trzy pomiary wykonane w odstępach kilku dni pokazują natomiast, w jakim tempie Gala dojrzewa.
W tym sezonie szczególnie nie warto się spieszyć
Tegoroczna sytuacja pokazuje, że pomiędzy poszczególnymi sadami i kwaterami mogą występować różnice.
Dlatego nie można powiedzieć: „Gala jest do zbioru 25 czy 28 sierpnia i wszyscy zaczynamy”.
Jedna kwatera może być gotowa wcześniej, druga później. Różnice mogą występować również pomiędzy sportami Gali.
Jeżeli Gala ma być przechowywana, nie zbierajmy jej tylko dlatego, że jest czerwona.
