Silny mróz to dla drzew owocowych naturalny test odporności, który każdej zimy decyduje o ich kondycji w kolejnym sezonie. W styczniu, gdy temperatury potrafią spadać nawet do kilkudziesięciu stopni poniżej zera, kluczowe znaczenie ma gatunek drzewa oraz jego zdolność do przetrwania chłodu w stanie zimowego spoczynku. Nie wszystkie drzewa reagują na mróz tak samo – jedne bez większych strat znoszą –25°C, a nawet –30°C, inne zaczynają ulegać uszkodzeniom już przy –15°C.
Zimowy mróz – kiedy drzewa owocowe zaczynają cierpieć?
W okresie zimowym drzewa owocowe przechodzą w stan głębokiego spoczynku, który znacząco zwiększa ich odporność na niskie temperatury. Nie oznacza to jednak pełnej odporności na ekstremalne warunki.
- Większość gatunków sadowniczych toleruje od –20°C do –30°C
- Długotrwałe mrozy są groźniejsze niż krótkie, nawet jeśli temperatura jest podobna
- Brak śniegu zwiększa ryzyko przemarzania systemu korzeniowego
Najbardziej narażone są drzewa rosnące:
- na glebach lekkich i piaszczystych
- w obniżeniach terenu
- na stanowiskach wietrznych
Które drzewa owocowe najlepiej znoszą zimowe mrozy?
Odporność na zimowy mróz jest zróżnicowana i zależy od gatunku oraz odmiany.
Najbardziej odporne:
- jabłonie – nawet do –30°C
- wiśnie – –25°C do –30°C
- śliwy – do –25°C
- grusze – zazwyczaj dobrze zimują, choć mogą cierpieć z powodu pękania kory
Bardziej wrażliwe na silny mróz:
- morele
- brzoskwinie
- czereśnie
- orzechy włoskie
U tych gatunków uszkodzenia mogą pojawić się już przy –15°C do –18°C, szczególnie gdy mróz utrzymuje się przez wiele dni.
Jakie szkody powodują silne mrozy zimą?
Ekstremalnie niskie temperatury mogą prowadzić do:
- przemarzania korzeni
- pęknięć kory i drewna
- uszkodzeń przewodzących tkanek
- osłabienia drzew, które gorzej startują w kolejnym sezonie
Często skutki zimowych mrozów są niewidoczne od razu i ujawniają się dopiero wiosną w postaci słabszego wzrostu lub zamierania pędów.
Jak chronić drzewa owocowe przed zimowym mrozem?
W obliczu zapowiadanych silnych mrozów w styczniu 2026 warto zadbać o podstawowe zabezpieczenia:
✔ Bielenie pni
Ogranicza nagrzewanie się kory w słoneczne dni i zapobiega jej pękaniu nocą.
✔ Ściółkowanie gleby
Warstwa kory, słomy lub trocin chroni korzenie przed głębokim przemarzaniem.
✔ Osłanianie młodych drzew
Agrowłóknina lub maty słomiane zabezpieczają pnie i dolne partie drzew.
✔ Naturalna ochrona śniegiem
Jeśli pojawi się śnieg, warto go zatrzymać wokół pni, ponieważ stanowi najlepszą izolację termiczną.
