Kupowanie bezpośrednio od rolnika przestaje być niszą i staje się jednym z wyraźnych trendów konsumenckich na rynku żywności w Polsce. Świadczą o tym kolejki do stoisk z lokalną żywnością i coraz szybciej wyprzedawane produkty oferowane przez gospodarstwa.
„Kupuj świadomie”, najlepiej prosto od rolnika – mówi minister rolnictwa Stefan Krajewski – to gwarancja świeżości, znanego pochodzenia i wsparcia lokalnych gospodarstw, które budują bezpieczeństwo żywnościowe kraju.
Droga od pola do stołu staje się coraz krótsza, dzięki zaangażowaniu rolników. W 2020 roku pod nadzorem Państwowej Inspekcji Sanitarnej było niespełna 1524 podmiotów zajmujących się Rolniczym Handlem Detalicznym żywność pochodzenia roślinnego. Na koniec października 2025 r. było to już prawie 5 tysięcy (4698). Skrócenie drogi produktu od producenta do odbiorcy oznacza większą samodzielność rolników, bardziej przewidywalne dochody i wymierne korzyści dla lokalnych społeczności.
Rolnicy skracają dystans między gospodarstwem a konsumentem
Formy takie jak sprzedaż bezpośrednia czy rolniczy handel detaliczny (RHD) pozwalają producentom samodzielnie wprowadzać swoje wyroby na rynek. Dzięki temu zachowują większą część wartości sprzedawanego produktu, budują własną markę i utrzymują bezpośrednie relacje z klientami. Krótkie łańcuchy dostaw odpowiadają na te potrzeby, szczególnie w przypadku gospodarstw rodzinnych. To sposób na dywersyfikację źródeł dochodu, rozwój lokalnego przetwórstwa i wzmacnianie regionalnych rynków żywności. Rolnicy coraz chętniej sprzedają wprost z gospodarstwa już nie tylko surowce, lecz także produkty przetworzone – sery, wędliny, pieczywo, przetwory czy gotowe dania. Choć taka działalność wymaga większego zaangażowania, znajomości przepisów i odpowiednio przygotowanego zaplecza, doświadczenia rolników pokazują, że poniesiony wysiłek się opłaca. Bezpośrednia sprzedaż daje im większy udział w zysku, a konsumentom zapewnia dostęp do świeżej żywności o znanym pochodzeniu.
Kolejne ułatwienia dla rolników coraz bliżej
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi pracuje nad kolejnymi ułatwieniami – m.in. zwiększeniem limitów sprzedaży dla niektórych produktów i zniesieniem ograniczeń terytorialnych, co umożliwi sprzedaż na terenie całego kraju. Upraszczane są także procedury rejestracyjne, aby jeszcze więcej rolników mogło wejść na rynek. Projekt rozporządzenia w tej sprawie powinien trafić do konsultacji jeszcze przed wakacjami .
Krótkie łańcuchy dostaw – przyszłość rolnictwa
Krótkie łańcuchy dostaw stają się realną alternatywą dla dużych sieci handlowych i jednym z kluczowych kierunków rozwoju polskiego rolnictwa. Model ten eliminuje pośredników, co przekłada się na wyższe dochody producentów, lepszą jakość żywności dla konsumentów i rozwój lokalnych społeczności. Wszystko wskazuje na to, że jest to trwały element nowoczesnego i zrównoważonego rolnictwa, łączącego tradycję z nowymi możliwościami rynkowymi.
Z wizytą u rolnika
O takich przykładach warto mówić. Dlatego jest na to miejsce również w komunikacji MRiRW. Pokazujemy gospodarstwa, ale też promujemy nasz kiermasz „Lokalny Rolnik”, który raz w tygodniu gości w samym sercu stolicy. Co środę zapraszamy na zakupy, które łączą wygodę z odpowiedzialnym wyborem i wsparciem lokalnych producentów.
