Ważne zmiany dla sadowników: pomocnicy z Ukrainy mogą pracować dłużej. Co oznaczają nowe przepisy od 5 marca 2026?
Od 5 marca 2026 roku weszły w życie nowe przepisy dotyczące zatrudniania pomocników rolnika z Ukrainy. Informacje przekazane przez KRUS są szczególnie ważne dla sadowników i rolników zatrudniających pracowników sezonowych, ponieważ regulacje te wydłużają możliwość legalnej pracy uchodźców wojennych w gospodarstwach rolnych.
Poniżej wyjaśniamy, co dokładnie zmienia się dla sadowników, jak długo można zatrudniać pomocników z Ukrainy oraz kto może korzystać z nowych przepisów.
Przedłużenie ochrony czasowej dla obywateli Ukrainy
Zgodnie z obowiązującymi od 5 marca 2026 r. przepisami, obywatele Ukrainy, których pobyt w Polsce był uznawany za legalny na podstawie wcześniejszych regulacji dotyczących wojny w Ukrainie, otrzymują przedłużoną ochronę czasową do 4 marca 2027 r.
Oznacza to w praktyce, że:
- uchodźcy wojenni z Ukrainy mogą nadal legalnie przebywać i pracować w Polsce,
- ich status zmienia się na beneficjenta ochrony czasowej,
- przepisy umożliwiają dalsze zatrudnianie ich w gospodarstwach rolnych.
Dla wielu gospodarstw sadowniczych to kluczowa informacja, ponieważ pracownicy z Ukrainy stanowią dużą część siły roboczej podczas zbiorów owoców i prac pielęgnacyjnych w sadach.
Zatrudnianie pomocnika rolnika z Ukrainy – co się zmienia?
Nowe regulacje pozwalają nadal zawierać umowę o pomocy przy zbiorach z pomocnikiem rolnika – wysiedleńcem z Ukrainy.
Najważniejsze zasady:
- umowę można zawrzeć z osobą posiadającą status beneficjenta ochrony czasowej,
- pomocnik może wykonywać prace w gospodarstwie rolnym w rozszerzonym zakresie,
- możliwość zatrudnienia obowiązuje maksymalnie do 4 marca 2027 r.
Dla sadowników oznacza to utrzymanie dotychczasowego systemu zatrudniania pracowników sezonowych, który funkcjonuje w Polsce od kilku lat.
Kto może otrzymać status beneficjenta ochrony czasowej?
Od 5 marca 2026 r. status ten nie dotyczy już wyłącznie obywateli Ukrainy. Obejmuje również inne grupy osób, które przebywały w Ukrainie przed wybuchem wojny.
Status beneficjenta ochrony czasowej otrzymają także:
1. Bezpaństwowcy i obywatele państw trzecich
Osoby, które przed 24 lutego 2022 r. korzystały w Ukrainie z ochrony międzynarodowej lub podobnej ochrony krajowej, wraz z członkami ich rodzin.
2. Legalni rezydenci Ukrainy z innych krajów
Dotyczy to osób, które:
- nie są obywatelami Ukrainy,
- posiadały stałe zezwolenie na pobyt w Ukrainie,
- przebywały tam legalnie przed 24 lutego 2022 r.,
- nie mogą bezpiecznie wrócić do kraju pochodzenia.
Dzięki temu krąg osób, które mogą pracować jako pomocnicy rolnika w Polsce, został rozszerzony.
Dlaczego to ważne dla sadowników?
W wielu regionach Polski, szczególnie w zagłębiach sadowniczych, pracownicy z Ukrainy stanowią podstawę siły roboczej podczas sezonu zbiorów.
Nowe przepisy oznaczają:
- większą stabilność zatrudnienia pracowników sezonowych,
- możliwość planowania prac w sadzie z wyprzedzeniem,
- brak konieczności natychmiastowej zmiany systemu zatrudniania pomocników.
Dla gospodarstw zajmujących się produkcją jabłek, wiśni, malin, borówki czy truskawek jest to istotna informacja przed kolejnymi sezonami zbiorów.
Gdzie sprawdzić szczegóły przepisów?
Szczegółowe informacje dotyczące ubezpieczenia pomocnika rolnika oraz nowych regulacji można znaleźć na stronie KRUS:
https://www.gov.pl/web/krus/ubezpieczenie-pomocnika-rolnika
W przypadku indywidualnych pytań najlepiej skontaktować się z najbliższą jednostką KRUS, która udzieli szczegółowych informacji dotyczących konkretnej sytuacji gospodarstwa.
Podstawa prawna
Zmiany wynikają z następujących aktów prawnych:
- Ustawa z 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy (Dz.U. 2026 poz. 203)
- Ustawa z 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym (Dz.U. 2025 poz. 337)
- Ustawa z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników
- Ustawa z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP
Źródło: gov.pl – KRUS
