„Czy pracownik jest wydajny podczas zbiorów?” – nad tym pytaniem warto się zatrzymać. W tym sezonie coraz częściej słyszymy od sadowników, że dobrym pracownikom są oni w stanie dopłacić coś ekstra do dniówki. Tylko co właściwie oznacza „dobry pracownik”? Jak ocenić jego wydajność podczas zbioru jabłek?
Obecnie dominującym sposobem zbioru jabłek jest umieszczanie owoców w skrzyniopaletach. W zależności od ich wielkości jedna skrzyniopaleta mieści około 300–350 kg jabłek.
Sama liczba skrzyń zebranych przez pracownika w ciągu dnia nie jest jednak zależna wyłącznie od jego tempa pracy. Duże znaczenie ma przede wszystkim ilość owoców znajdujących się na drzewach.
W latach, w których sad osiąga wysoki plon z hektara, pełną skrzynię można znaleźć co kilka metrów. W takich warunkach pracownik może zdecydowanie szybciej napełniać kolejne skrzynie, a jego dzienna wydajność jest wyższa. Zupełnie inaczej sytuacja wygląda w sezonach, w których plon jest niższy, między innymi na skutek przymrozków. Na wydajność wpływa również miejsce, z którego zbierane są owoce. Inaczej wygląda praca przy zbiorze jabłek z dolnych partii drzew, a inaczej wtedy, gdy pracownik musi sięgać po owoce znajdujące się w górnej części korony.
Ile skrzyń zbiera wydajny pracownik?
Zapytaliśmy kilku sadowników, ile skrzyń w ciągu dnia jest w stanie zebrać wydajny pracownik.
Z informacji, które przekazali nam gospodarze, wynika, że za wydajnego pracownika przy zbiorze jabłek można uznać osobę, która w ciągu dnia jest w stanie zebrać około:
-
5 skrzyń odmiany Gala,
-
7–8 skrzyń odmiany Red JonaPrince,
-
6 skrzyń odmiany Szampion.
Warto jednak podkreślić, że są to wartości orientacyjne. Wydajność może znacząco różnić się w zależności od plonu, wielkości drzew, rozmieszczenia owoców oraz warunków panujących w konkretnym sadzie.
Ciekawą informację przekazał nam jeden z sadowników. Jak twierdzi, w normalnym, dobrze plonującym roku jego pracownik jest w stanie zebrać nawet 10 skrzyń odmiany Prince w ciągu dnia.
Czy tona jabłek dziennie to minimum?
Przy ośmiogodzinnym dniu pracy często przyjmuje się, że pracownik zatrudniony przy zbiorze jabłek powinien zebrać minimum około 4 skrzyniopalet dziennie. Przy założeniu, że jedna skrzyniopaleta mieści około 300 kg owoców, daje to około 1200 kg jabłek w ciągu dnia.
Oczywiście taki wynik można osiągnąć przede wszystkim w sadzie, który jest w pełni owocujący, a owoce są rozmieszczone na drzewach w sposób umożliwiający sprawny zbiór i nie wymagają nadmiernej selekcji.
Niektórzy sadownicy podchodzą do wydajności jeszcze bardziej rygorystycznie. W rozmowach z nami pojawiały się opinie, że jeśli pracownik nie jest w stanie zebrać w ciągu dnia około tony jabłek, gospodarze rezygnują z jego dalszej pracy na polu.
Dobry pracownik to nie tylko liczba skrzyń
Warto jednak pamiętać, że sama liczba zebranych skrzyń nie powinna być jedynym kryterium oceny pracownika. Każdy sad ma inną charakterystykę, a warunki zbioru mogą się znacząco różnić nawet pomiędzy kwaterami w tym samym gospodarstwie.
Znaczenie ma między innymi plonowanie drzew, odmiana, wielkość owoców, wysokość drzew, rozmieszczenie jabłek, konieczność selekcji oraz to, czy pracownik zbiera owoce z dolnych, czy z górnych partii drzew.
Dlatego podane przez sadowników wyniki należy traktować przede wszystkim jako wskazówkę, a nie sztywną normę dla każdego pracownika i każdego sadu.
W jednym gospodarstwie 5 skrzyń dziennie może być bardzo dobrym wynikiem, podczas gdy w innym, przy wysokim plonie i łatwym dostępie do owoców, wydajny pracownik może zebrać ich znacznie więcej.
Ostatecznie odpowiedź na pytanie „czy pracownik jest wydajny podczas zbiorów?” zawsze powinna uwzględniać nie tylko liczbę zebranych skrzyń, ale również warunki, w jakich ten wynik został osiągnięty.
